Thực Trạng Thương Mại Điện Tử Ở Việt Nam

Theo khảo sát của Trung Tâm Thương Mại Điện Tử MuaBanNhanh, lĩnh vực thương mại điện tử ở Việt Nam có nhiều biến động với sự ra đi của nhiều doanh nghiệp lớn nhưng cũng không ít doanh nghiệp phát triển bền vững. Thị trường TMĐT Việt Nam được đánh giá là có tiềm năng phát triển lớn so với các nước trong khu vực. Để hiểu hơn thực trạng thương mại điện tử ở Việt Nam, tham khảo một số thông tin chia sẻ trong bài viết sau.

Tiềm năng thị trường thương mại điện tử tại Việt Nam

Thời đại công nghệ số 4.0 cùng với sự phát triển như vũ bão của Internet, xu hướng kinh doanh trực tuyến, bán hàng online đã đem lại hiệu quả kinh tế cho không ít lĩnh vực kinh doanh tại nước ta. Chính vì vậy, cụm từ thương mại điện tử hiện nay đã không còn quá xa lạ và lĩnh vực này còn được đánh giá là một lĩnh vực có tiềm năng phát triển mạnh mẽ song hành cùng với sự phát triển của Internet và nền tảng công nghệ thông tin ngày càng được hiện đại hoá.

Theo một kết quả thống kê cho thấy, có khoảng 64 triệu người dân Việt Nam đã sử dụng Internet và trung bình mỗi người sẽ truy cập Internet 2 giờ/ngày; số người sử dụng smart phone hiện nay ở Việt Nam chiếm khoảng 82% dân số và nhiều người còn sử dụng hơn 02 chiếc điện thoại. Điều này cho thấy khả năng truy cập vào các website thương mại điện tử lớn hơn bao giờ hết. Đây chính là nền tảng để lĩnh vực Ecommerce phát triển mạnh ở nước ta.

Bên cạnh đó, người tiêu dùng Việt Nam cũng đang quen dần với lĩnh vực mua sắm trực tuyến khi các thiết bị điện tử đã không còn quá xa lạ. Ngoài ra, với sự thay đổi của xã hội và nhịp sống hiện đại đầy bận rộn, thời gian dành cho việc ra ngoài mua sắm sẽ hạn chế rất nhiều và thương mại điện tử sẽ trở thành lựa chọn phù hợp.

Doanh số của thương mại điện tử hiện nay chỉ chiếm khoảng 3% trên tổng quy mô của thị trường bán lẻ Việt Nam, vẫn còn khá thấp so với các nước trong khu vực, nhưng với sự cải thiện của các dịch vụ vận chuyển, uy tín người bán và nhận biết của người dân về TMĐT ngày càng được nâng cao, tiềm năng phát triển của thị trường TMĐT Việt Nam sẽ có những bước tăng đột phá trong thời gian tới. Hơn nữa, các doanh nghiệp Việt Nam cũng có thể bồi dưỡng nâng cao kiến thức về thương mại điện tử cho nhân lực công ty qua các khoá học trực tuyến để nắm bắt thị trường và phát triển tốt hơn.  

Thêm vào đó, sự gia nhập sân chơi của những những thương hiệu TMĐT lớn từ nước ngoài chắc chắn sẽ góp phần tạo thêm động lực cho thị trường cũng như thúc đẩy các doanh nghiệp thương mại điện tử trong nước quan tâm và có sự đầu tư đúng mức để có thể giành được lợi thế trong cuộc đua giành thị phần. Và lúc này, người hưởng lợi nhất trong thương mại điện tử chính là khách hàng vì có thể mua được sản phẩm rẻ hơn, nhanh hơn, hiệu quả hơn và thuận tiện hơn.

Những thách thức và rào cản đối với doanh nghiệp thương mại điện tử trong nước

Thách thức và rào cản Sự ảnh hưởng
Thị trường hàng hoá nhiều sức hút của nước ngoài
  • Hàng hoá của nước ngoài phong phú, đa dạng và chất lượng hơn nên người tiêu dùng và đặc biệt là thế hệ người tiêu dùng trẻ hiện vẫn khá ưa chuộng mua hàng trực tuyến qua các website thương mại điện tử của nước ngoài như Amazon, eBay…
  • Làn sóng đầu tư của các đối thủ ngoại tại Việt Nam cho thấy nếu ko có sự quan tâm đúng mức thì thương mại điện tử trong tương lai có thể chỉ là sân chơi của những tên tuổi lớn.
Môi trường cạnh tranh khốc liệt
  • Các doanh nghiệp có năng lực tài chính, công nghệ, quản trị… yếu kém khó có thể cạnh tranh với các doanh nghiệp thương mại điện tử trong nước cũng như các "ông lớn" từ nước ngoài.
  • Trong thị trường TMĐT, tiềm lực phát triển chính là một trở ngại của các doanh nghiệp trong nước khi muốn cạnh tranh với ngành thương mại điện tử của nước ngoài.
  • Các doanh nghiệp nước ta sẽ gặp phải sai lầm trong các giải pháp thương mại điện tử không phù hợp và không thu được nguồn lợi gì cho mình nếu không có sự nghiên cứu, tìm hiểu và đánh giá kỹ lưỡng thị trường.
Sự e ngại và vẫn còn thiếu tin tưởng của người tiêu dùng
  • Người dân vẫn còn chưa có nhiều niềm tin đối với môi trường giao dịch kinh doanh thương mại không giấy tờ, không tiếp xúc trực tiếp.
  • Người tiêu dùng còn lo ngại khi sử dụng thanh toán trực tuyến trên các trang web thương mại điện tử do vấn đề bảo mật trong thanh toán.
  • Tỷ lệ doanh nghiệp tại Việt Nam hỗ trợ phương thức thanh toán khi nhận hàng (COD) chiếm tỷ lệ cao hơn các nước trong khu vực (khoảng hơn 80% trong khi tại Singapore và Malaysia thì tỷ lệ này chỉ 20%).
  • Số lượng người dùng Internet mua sắm trực tuyến tại Việt Nam tăng trưởng mạnh nhưng vẫn thấp hơn các nước khu vực.
Không chú trọng hoạt động nghiên cứu thị hiếu khách hàng trong nước lẫn nước ngoài
  • Điểm yếu của nhiều doanh nghiệp hiện nay, nhất là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, đã làm mất đi cơ hội bán hàng trực tiếp ra nước ngoài mà không cần qua trung gian.
  • Uy tín của doanh nghiệp bán hàng trực tuyến trong nước vẫn còn chưa được đánh giá cao khi so với các doanh nghiệp kinh doanh trực tuyến toàn cầu.
  • Chất lượng, mẫu mã của những sản phẩm trong nước vẫn chưa bằng được với những sản phẩm tương tự của các nước khác.
Cơ sở hạ tầng công nghệ chưa tốt
  • Vấn đề an ninh, an toàn, bảo mật thông tin… trên các giao dịch điện tử vẫn chưa thể khiến người tiêu dùng an tâm.
  • Rào cản khiến cho các công ty thương mại điện tử trong nước gặp khó khi cạnh tranh với các quốc gia phát triển khác vì các lý do: các công cụ xây dựng phần mềm vẫn còn trong giai đoạn phát triển; tốc độ Internet không ổn định; hệ thống thông tin Internet vẫn còn khả năng xuất hiện các đợt virus tấn công làm các tệp dữ liệu bị phá hủy, tin tặc có thể truy cập trái phép hệ thống để lấy cắp thông tin khách hàng, hủy hoại dữ liệu

Có thể bạn quan tâm:

Các giải pháp cần thực hiện để phát triển thương mại điện tử ở Việt Nam

  • Hoàn thiện môi trường pháp lý: Để TMĐT thuận lợi trong hoạt động và phát triển, cần ban hành và thực thi các đạo luật, các văn kiện dưới luật để điều chỉnh các hoạt động thương mại thích ứng với pháp lý và tập quán quốc tế về giao dịch thương mại điện tử. Rà soát, sửa đổi, bổ sung, ban hành mới chính sách, khuôn khổ pháp lý và cơ chế chính sách cho phát triển thanh toán điện tử nhằm tăng cường lòng tin của người sử dụng và giới doanh nghiệp vào hệ thống thanh toán điện tử.
  • Hoàn chỉnh kết cấu hạ tầng: TMĐT phát triển song hành cùng nền tảng công nghệ thông tin và Internet. Vì vậy, hạ tầng công nghệ thông tin, công nghệ viễn thông và mạng internet cần được nhà nước quan tâm đầu tư và phát triển để tạo ra các thiết bị điện tử - tin học - viễn thông đầy đủ, ổn định phục vụ tốt cho các hoạt động của TMĐT, đặc biệt là trong môi trường hội nhập với quốc tế như hiện nay.
  • Đảm bảo an toàn cho các giao dịch thương mại điện tử: Cần có cơ chế kiểm soát các hoạt động vi phạm trong giao dịch thương mại điện tử như các giao dịch xấu (ma túy, buôn lậu, bán hàng giả...); phát tán thư điện tử, tin nhắn rác; đánh cắp tiền từ các thẻ ATM… Các DN và các sàn thương mại điện tử cần tăng cường an ninh mạng, bảo mật, an toàn thông tin thanh toán điện tử để củng cố lòng tin của người tiêu dùng khi tham gia giao dịch trực tuyến. Thực hiện được điều này, chắc chắn rảo cản cho thương mại điện tử ở nước ta sẽ được thu hẹp hiệu quả.
  • Đào tạo nguồn nhân lực ngành TMĐT: TMĐT gắn liền với công nghệ thông tin. Chính vì vậy, lĩnh vực TMĐT cần có nguồn nhân lực có chuyên môn vững về tin học để bắt kịp các thành tựu công nghệ thông tin hiện đại phục vụ cho TMĐT cũng như có khả năng thiết kế các phần mềm đáp ứng các nhu cầu của kinh tế thời đại công nghệ số 4.0. Ngoài ra, nhân lực ngành TMĐT cũng cần có sự hiểu biết nhất định về thương mại, luật pháp trong nước và quốc tế, ngoại ngữ để có thể hoà nhập vào với thị trường TMĐT toàn cầu ngày nay.

FAQ: Những câu hỏi về thực trạng kinh doanh thương mại điện tử ở Việt Nam

Xu thế phát triển kinh doanh thương mại điện tử tại Việt Nam hiện nay là gì?

Số lượng người dùng sử dụng các thiết bị di động ngày càng nhiều; sự thay đổi thuật toán của Google ưu tiên cho những website thân thiện với thiết bị di động... Đó chính là những yếu tố để thương mại điện tử có xu thế chuyển qua kinh doanh trên nền tảng di động, thiết bị di động.

Nhiều doanh nghiệp thương mại điện tử phổ biến tại Việt Nam đã nắm bắt được xu hướng và tập trung phát triển kinh doanh trên nền tảng di động với các ứng dụng di động, thiết kế web có giao diện thân thiện với điện thoại thông minh, máy tính bảng.... Họ hiểu rằng để thu hút được số đông người tiêu dùng có thói quen lướt Internet bằng thiết bị di động thì sự chuyển hướng xu thế kinh doanh thương mại điện tử này là thật sự cần thiết.

Thương mại điện tử có áp dụng dễ dàng và thích hợp cho các ngành nghề kinh doanh không?

TMĐT có thể áp dụng cho hầu hết các ngành nghề kinh doanh hiện nay. Tuy nhiên, cần tuỳ thuộc vào mặt hàng kinh doanh mà áp dụng thương mại điện tử vào giai đoạn phù hợp. Kinh doanh điện tử thật sự phù hợp với ngành bán lẻ tiêu dùng. Sự xuất hiện của phương thức bán hàng qua mạng thông qua các trang web và sàn giao dịch thương mại điện tử…mang lại cho người tiêu dùng nhiều tiện ích mới. Song song đó, thương mại điện tử cũng góp phần vào việc thúc đẩy sản xuất và phục vụ tiêu dùng xã hội ngày càng văn minh, hiện đại hơn.

Doanh nghiệp đầu tư cho thương mại điện tử có tốn kém không?

Trong kinh doanh, để đạt hiệu quả và thu được lợi nhuận, đòi hỏi doanh nghiệp luôn có những sự quan tâm đầu tư đúng mức cho các hoạt động quản trị doanh nghiệp cũng như bán hàng. Đầu tư cho thương mại điện tử cũng chính là hình thức đầu tư phù hợp xu hướng ngày nay để thúc đẩy được hiệu quả kinh doanh trong việc bán hàng trực tuyến. Tuy nhiên, thương mại điện tử mang lại những hiệu quả và lợi ích lớn hơn nhiều lần so với chi phí phải bỏ ra nếu bạn biết đầu tư đúng cách.

Tags: